Landloper.org

Online betalen en veiligheid/privacy

rik@the-quickest.com (landloper) — Sun, 27 Jun 2010 22:54:00 +0000

Ik heb wat onderzoek uitgevoerd naar de beste manier om betalingen te doen op het internet. De meest gebruikte manieren van betalen op het internet in Nederland zijn Ideal, credit kaart en Paypal. Daarnaast worden in Europa de betaalsystemen Moneybookers en Webmoney steeds vaker toegepast. Liqpay ben ik nog nergens als betaalmogelijkheid tegen gekomen, maar het lijkt een veelbelovend, betrouwbaar en gebruiksvriendelijk systeem. Ukash is heel handig, maar duur en beperkt toepasbaar. In de tabel vind je de resultaten van mijn onderzoek. Daaronder bespreek ik de verschillende systemen op veiligheid en privacy en kom ik tot een beoordeling.

	Zowel ID/alias als betaalgedrag bekend bij
Systeem	verkoper *1	betaal- systeem	bank	overheid	Storten moge- lijk ?	Betalen internet mogelijk ?	Aantal betrokken partijen	Vei- lig ?	Le- gaal ?
Ideal	ja (ID)	ja (ID)		ja (ID)	ja	ja	1	ja	ja
Webmoney, Moneybookers met verificatie	ja (alias)	ja (ID)	nee	ja (ID) *2	ja	beperkt	2	ja	ja
Paypal met verificatie	ja (alias)	ja (ID)	beperkt (ID)	ja (ID) *2	ja	ja	2	nee	ja
Normale creditcard	ja (ID)	ja (ID)		ja (ID)	ja	ja	1	nee	ja
Prepaid creditcad	ja (alias)	ja (ID)	nee	ja (ID) *2	ja	ja	2	matig	ja
Virtual creditcard	nee	ja (ID)	nee	ja (ID) *2	ja	ja	2	ja	ja
Webmoney, moneybookers zonder verificatie	ja (alias)	ja (alias)	nee	nee	nee	nee	1	ja	ja
Webmoney, moneybookers zonder verificatie combi exchanger	ja (alias)	ja (alias)	nee	nee	ja (?)	beperkt	3	???	ja (?)
Anonieme paypal	ja (alias)	ja (alias)	nee	nee	nee	ja	1	nee	nee (?)
Anonieme paypal combi met exchanger	ja (alias)	ja (alias)	nee	nee	ja (?)	ja	2	nee	nee (?)
Anonieme Liqpay combi wirecard	ja (alias)	ja (alias)	nee	nee	ja (?)	nauwelijks	3	ja	ja
Anonieme Liqpay combi exchanger	ja (alias)	ja (alias)	nee	nee	ja (?)	nauwelijks	3	???	ja (?)
Ukash	nee	nee	nee	nee	ja	beperkt	1	ja	ja

*1 Betaalgedrag alleen bekend mbt betreffende winkel
*2 Extra drempeltje voor de overheid

1. Veiligheid

Veiligheid van betalen blijft natuurlijk afhankelijk van de verkopers waarmee je zaken doet. Als iemand je geld incasseert en vervolgens het aangebodene niet levert, heb je gewoon pech. Beter onderzoeken met wie je zaken doet voortaan!

Ideal
Zeer veilig.

Credit Card
Standaard onveilig, omdat vroeg of laat je creditcard -nummer in een database van een frauduleuse organisatie beland en je bankrekening wordt leeg geplunderd. Een prepaid-card (bv mediuscard) is al beter, omdat dan het plunderen beperkt blijft tot het bedrag dat op de kaart staat. Het veiligste is om een credit-card provider te nemen die zogenaamde virtuele credit-cards (VCC) aanbiedt. In Nederland biedt de duitse firma wirecard.com dit aan. Als je echter gebruik maakt van één van de talloze websites waarmee je een VCC kunt aanmaken, dan begeef je je op zeer glad ijs.

Paypal
Er zijn grote problemen met de veiligheid van dit populaire betaalsysteem. Je loopt twee soorten risico's. De ene is dat je account door een frauduleuse organisatie wordt geplunderd. Omdat je account aan je bankrekening is gekoppeld, wordt deze meegeplunderd. De andere is dat Paypal zelf je account blokkeert en je eindeloos tegen een muur moet aanpraten om te achterhalen wat er aan de hand is en hoe je weer bij je geld kan komen..

Moneybookers, Webmoney, Liqpay, Ukash
Veilig

2. Privacy

Je kunt niet communiceren met de wereld zonder een deel van je identiteit vrij te geven. Als vrij mens bepaal ik echter zelf welk deel van mijn identiteit ik vrij geef en aan wie ik dat doe. Als het over betalen op het internet gaat, zijn er naast mijzelf vier betrokken partijen:
1. De verkoper
2. Het betaalsysteem dat je gebruikt
3. De bank waarmee je betaalsysteem wordt gevoed
4. De overheid
Je identiteit mbt betalen wordt bepaald door een combinatie van je identificatie (ID of alias) en de historie van je betaalgedrag. Wat mij betreft heeft niemand toegang tot zowel mijn ID als mijn betaalgedrag. Helaas is de praktijk anders en lijkt de overheid zich volledige toegang tot mijn financiele gegevens te hebben verschaft. Zonder maatregelen hebben echter ook de bank, het betaalsysteem en de verkoper(s) toegang tot grote delen van mijn financiele identiteit. Met een beetje slimmigheid kan je deze inbreuk op je privacy echter flink terug dringen.

Ideal
Ideal is het systeem dat je de minste mogelijkheid biedt om je privacy te beschermen. Alle partijen krijgen je ID te weten, overheid en bank kennen je volledige betaalgedrag en de verkoper het deel dat je bij hem hebt uitgevoerd.

Credit card
Een veilige credit card wordt altijd geverifieerd met je ID. Dus als je veiligheid vooropstelt, dan gaat je privacy tov bank en overheid sowieso verloren. Je kunt echter wel je privacy tov de verkoper beschermen door de aanschaf van een prepaid of virtuele credit card (vcc), omdat je hierop veelal een alias kunt laten plaatsen. Bij een virtuele kaart kun je per transactie je alias en cc-nummer wijzigen. [DIT MOET JE NOG CHECKEN !] Bij gebruik van een ppcc of vcc leg je toch een extra drempeltje voor de overheid om je te tracken. Bij een vcc van wirecard wellicht zelfs een dubbel drempeltje, omdat slechts geverifieerd wordt aan je bankrekening, niet aan je ID.

Er zijn enorm veel websites die je aanbieden om tegen betaling een anonieme fysieke of virtuele creditcard te verschaffen. 99% is scam en stelen je geld. Maar als het je wel lukt, dan heb je je privacy volledig beschermd.

Online betaalsystemen met ID verificatie
Als je met betaalsystemen als paypal, webmoney, moneybookers wilt betalen zul je eerst geld van bank of creditcard hierheen moeten overschrijven. Dit wordt pas geaccepteerd nadat je je account hebt laten verifieren. Bij webmoney gaat dit verifieren door het opsturen van een copy ID. Bij Moneybookers gaat dit door je account te koppelen aan je bankrekening of creditcard. Bij paypal gaat dit door je account te koppelen aan je bankrekening. Als je betaalt met een geverifieerd betaalsysteem dan heeft het betaalsysteem volledige inzage in je identiteit (ID, betaalgedrag). Ook de verkoper heeft inzage in je betaalgedrag bij zijn winkel, maar je kan wel je ID verhullen met een alias. Ook bij gebruik van geverifieerde betaalsystemen geldt dat je de overheid een extra drempeltje opwerpt om je te tracken. Bij moneybookers is dit zelfs een dubbel drempeltje, omdat slechts geverifieerd is aan je bankrekening, niet aan je ID. Tenminste als je geen credit-card bij ze bestelt want dan moet je alsnog je ID inleveren.

Online betaalsystemen zonder ID verificatie
Bij Webmoney en moneybookers kan je een anoniem account openen zonder ID verificatie. Hoewel paypal deze weg officieel heeft afgesloten, schijnen ook hier nog mogelijkheden te zijn. Dit is een perfecte manier om je ID te verhullen aan verkopers en betaalsysteem en je betaalgedrag aan banken en de overheid. Met een ongeverifieerd systeem kan je echter geen stortingen vanaf je reguliere bankrekening doen. Er zijn twee manieren om toch geld op je betaalsysteem te krijgen. De eerste is door zelf inkomsten op het internet te genereren en naar je betaalsysteem over te laten maken. Je kan bv spullen verkopen op ebay en je ebayaccount koppelen aan moneybookers. De tweede manier is door mbv zogenaamde money exchangers geld van af je bankrekening op je betaalsysteem te laten storten. Meer hierover lees je onder money exchanger.

Liqpay
Liqpay kent twee onderdelen in het identificatieproces. De eerste is dat je toegang tot je account krijgt via een sms op je gsm. Met een anonieme sim-kaart (travel-gsm.net, OPPASEN, NIET ZEKER OF DIT SCAM IS) houd je je identiteit verborgen. De tweede is dat je je account kunt vullen met een creditcard. Zover ik het kan nagaan (nog niet getest) zijn hier geen beperkingen op, dus dat mag ook een virtuele kaart van wirecard zijn. Ik vermoed dus dat je via de Liqway route controle door de europese overheid en banken op je betaalgedrag op een afstand houd. Daar komt dan wsl wel controle door de russische overheid en Liqpay voor in de plaats. Maar die kennen je officiele ID niet.

Money exchangers
Er zijn op het internet tal van zogenaamde money exchangers beschikbaar. Deze bieden aan om geld van het ene naar het andere betaalsysteem voor je over te maken. Dit geldt voor zowel online betaalsystemen onderling als tussen, bank/creditcard en online betaalsystemen. 99% van deze exchangers zijn echter scam en stelen slechts je geld. Ik moet hier nog veel meer over uitzoeken, maar er schijnen wel manieren te zijn om betrouwbare exchangers te vinden en te gebruiken. Zo zetten met name een aantal betaalsystemen in USA door hen gecertificeerde exchangers op hun website, zoals bv Perfectmoney.com. Hier heb ik bv Insta-change.com als exchanger gevonden. Insta-change biedt de mogelijkheid om vanaf je bank geld over te maken op Webmoney, Moneybookers en Liqpay. Hoewel de tarieven hiervoor heel redelijk zijn, kwam ik erachter dat je wel een minimaal bedrag van 500 euro moet overmaken. Ik wil eerst veel meer reviews hebben verzameld voordat ik die gok waag. Maar als deze weg werkelijk werkt, dan is dit de perfecte manier om je privacy te waarborgen. Je bank en de overheid weet dan alleen dat je soms geld overmaakt naar een russische rekening. Je betaalsysteem kent alleen je betaalgedrag zonder je ID te kennen. Insta-change kent alleen de koppeling tussen je ID en je accountnummer van je betaalsysteem. Zolang je geen misdaden begaat, zal de overheid niet gauw de moeite nemen om info van drie partijen te verzamelen en aan elkaar te koppelen.

Ukash
Dit is een heel handig, makkelijk en doeltreffend systeem. Je koopt met cash geld een papieren voucher in een winkel. Op het internet kun je vervolgens producten betalen door de code op het voucher in te voeren. Voordeel is dat niemand je ID of betaalgedrag hoeft te kennen. Nadeel is de hoge kosten die met betalen zijn gemoeid. Ook kun je slechts max. 150 euro per transactie betalen.

3.Beoordeling

Veiligheid - Beste keuze: Ideal, Wirecard, Ukash
Veiligheid - Goede keuze: Webmoney,Moneybookers, Liqpay
Veiligheid - Slechte keuze: Paypal, Normale credit card
Privacy - Beste keuze: Ukash
Privacy - Potentiele keuze: Webmoney, Moneybookers, Liqpay in combinatie met een betrouwbare (!) money exchanger.
Privacy - Redelijke keuze: Wirecard
Privacy - Slechte keuze: Ideal, Normale credit card

Permaculture survey

rik@the-quickest.com (landloper) — Thu, 27 May 2010 00:28:00 +0000

Right now I am following a Permaculture course at the Workhouse in Llanfyllin, Wales. It's a very expiring, but also quite challenging, so I don't have much time to blog about it. The few private moments I use to stroll in the fields around the workhouse and do some surveying work for openstreetmap. The map of this area did only exist of the main road and the stream, but starts to be filled in quite a bit already as you can see.

Arrival Llanfyllin

rik@the-quickest.com (landloper) — Tue, 25 May 2010 14:33:00 +0000

I just arrived at the Workhouse in Llanfyllin. I was kept from the station in Welshpool by Steven Jones. It was the third ride he made today up and down the station. I realized I probably should have announced my arrival sooner so that Steven could have combined the rides. It's always a pity that many permaculture places are so far away from public ways of transport and are so dependant on oil driven vehicles. Arrived at the workhouse I was warmly welcomed by the course members Pia, Jollie, Marc and Holly who arrived already and pitched their tents in a field next to the workhouse. About half of the people where staying in their vans and the others had like me taken their tents with them. The workhouse itself was a big one/two story high building with several yards in between. Most of the building where still unused but parts of it where occupied by people in which they have their workshops for their businesses, one of which was Steven's permaculture workshop. Sue has a big well equiped kitchen in which she was going to take care of our fysical well-being during the course. Ritchie, her boyfriend, was assisting her with that but he also had his own woodworking workshop in which he was building ancient musical instruments.
After pitching my tent I joined the queue in the kitchen and met all the other course members. It looked like a very mixed group of different ages, gender and backgrounds. I joined table with Keith, who told he is a hedge fund manager. He just occupied his new job and expected to earn enough money to be able to retire in a few years time. He was going to be working on a big agricultural project in Egypt with a milion acres of land and tens of thousands of employees. He was investigating new ways of doing agriculture to obtain better yields. I was really astonished to find a guy who obviously thought he could implement permaculture in such a huge company. But I really liked the idea of a commercial person joining this course and was looking forward for his input.

Kopie paspoort

rik@the-quickest.com (landloper) — Sat, 15 May 2010 15:00:00 +0000

In het kader van mijn persoonlijk reddingsplan moet ik een aantal accounts openen bij financiele instellingen. Het valt me daarbij op dat alle instellingen vragen om een kopie van mijn paspoort aan ze op te sturen. Dat herinnert mij eraan dat mijn huidige bank een paar jaar geleden een brief stuurde waarin ze ook om een kopie van mijn paspoort vroegen, net als mijn werkgever. Ik vond dit nogal een vreemd verzoek, immers hoe lang kennen die instellingen me ondertussen ? Ik heb er dan ook nooit op gereageerd en niks meer van gehoord. Nu kan ik me voorstellen dat een instelling waar ik nog geen relatie mee heb mijn identificatie even wil zien en ik heb daar natuurlijk helemaal geen moeite mee. Maar waarom willen ze zo nodig een kopie van mijn paspoort hebben ? Omdat het makkelijker is dan klanten op kantoor langs te laten komen om hun paspoort te tonen ? Ik heb er helemaal geen moeite mee om even fysiek contact te hebben met de instelling waarmee ik de komende jaren een relatie heb. En ik vind het beslist geen prettig idee dat er overal in kantoren en computers kopien van mijn paspoort ronddwalen. Je hoort de laatste tijd steeds meer verhalen over identiteitsfraude. En welke potentiele onverlaten hebben er bij die instellingen allemaal toegang tot die kopie van mijn paspoort ?

Ik ben daarom maar eens in deze materie gedoken en zag dat dit gedrag van de banken in 2007 ontstaan is bij het ontstaan van de wet identificatie dienstverlening (wid). De banken betogen sindsdien dat het verschaffen van een kopie door deze wet wordt afgedwongen. Maar kritische geesten hebben vanaf het begin aan de bel getrokken bij het CPB dat dit een onjuiste interpretatie van de wet was. Het CPB reageerde daarop dat banken het niet moeten, maar wel mogen, een standpunt dat nu ook door de rijksoverheid zelf naar buiten wordt gebracht.Als het kennelijk slechts het gemak van de instellingen zelf dient, leek het me wel een idee om ze te vragen of dit nu echt nodig is of dat dit ook anders geregeld kan worden. Als ik me dan toch aan het orienteren ben op nieuwe relaties met mijn financiele instellingen dan is dit zeker een zaak om in de overwegingen mee te nemen. Bovendien geeft de ernst waarmee men dit onderwerp zal behandelen me mischien inzicht of een instelling mijn vertrouwen wel waard zal zijn.

De email die ik de komende tijd verstuur aan financiele instellingen vind je hieronder en ik zal de reakties erop t.z.t. hieronder weergeven.

Ik wil binnenkort mijn spaargeld over zetten naar een andere financiele instelling. Naast overwegingen van rendement en veiligheid hanteer ik echter ook privacy overwegingen bij mijn keuze. Ik hoop dat u mij kunt helpen bij het maken van mijn keuze.

Ik heb het inschrijfformulier op uw website ingevuld en lees daar dat ik geacht wordt een kopy van mijn paspoort met het formulier mee te sturen. Zoals u wellicht weet wordt er in toenemende mate identiteitsfraude gepleegd met kopien van indentiteitsbewijzen. Mijn vragen aan u zijn daarom de volgende:
1. Waarom heeft u een kopie van mijn paspoort nodig ?
2. Hoe meent u met een kopie van een pasport te kunnen vaststellen dat mijn persoon en de persoon op de kopie van het paspoort één en dezelfde zijn.
3. Kunt u mij gedetailleerde informatie geven op welke wijze de kopie van mijn paspoort wordt behandeld en opgeslagen of vernietigd ? Hoeveel personen krijgen tijdens deze procedure de kopie in handen ? Hoe garandeert u dat deze mensen geen (nieuwe) kopie van deze kopie maken ?
4. Bent u op bereid om alternatieve mogelijkheden aan te bieden om mij bij uw instelling te indentificeren ? Bv door mijn paspoort fysiek bij u op kantoor te tonen.

Bij voorbaat vriendelijk dank voor het beantwoorden van mijn vragen.

Reddingsplan

rik@the-quickest.com (landloper) — Wed, 12 May 2010 23:15:00 +0000

Hoewel het onderwerp economie mij nooit heeft kunnen boeien en ik al helemaal niet van plan was om dit onderwerp van mijn weblog te laten worden, ontkom ik er helaas niet aan. De wereld is ondertussen zo op zijn kop gezet door de banken en de overheden, dat we ons als burgers volop in de strijd zullen moeten gooien om niet alleen onze welvaart, maar vooral onze vrijheid te behouden of zelfs herwinnen. Ik zal hier de komende tijd dan ook de nodige aandacht aan gaan besteden.

Omdat ik mij altijd verre heb gehouden van die rare beleggingswereld, liet ik mijn ongebruikte geld altijd wegstoffen op een spaarrekening. Heel prettig, want het kostte me zo geen sores en pijn in mijn hoofd over yoyo-ende koersen. Sinds afgelopen zondag de europese commisie een tot mislukken gedoemd reddingsplan voor de euro heeft gepresenteerd is nu ook de waardevastheid van spaartegoeden en pensioenen zeer onzeker geworden. Met het reddingsplan worden de geldkranen wagenwijd open gezet, zal de inflatie fors toenemen en is zelfs een herhaling van de Weimarrepubliek in de jaren 20 niet langer denkbeeldig. De enige manier om in alle scenario's die er nu voor de toekomst open liggen (deflatie,(hyper)inflatie,recessie,welvaart) een appeltje voor de komende dorst te behouden is door je spaargeld te verspreiden in een zogenaamde permanente portfolio. Ik vind het zeer vervelend om me hiermee bezig te moeten houden, maar gelukkig bestaan er ook nog integere ervaren beleggers die een beginner met raad en daad ter zijde staan bij zijn persoonlijke reddingsplan.

Barn raising in Lammas

rik@the-quickest.com (landloper) — Sun, 18 Apr 2010 20:45:00 +0000

I went just home from my trip to Wales and started organizing the materials I have gathered during my tour. I made a few short video's with my mobile phone. One of them was of the barn raising event at Lammas last week. The barn is build on Paul and Hoppie's plot.

Following the bluestone route

rik@the-quickest.com (landloper) — Sat, 17 Apr 2010 01:00:00 +0000

Yesterday morning all volunteers at the Lammas Project had their last breakfast at the farmhouse. We all felt very sad to leave this wonderfull place. In only a few days a very strong bond had developed between the twelve people. Most of the volunteers where in one of the starting or progressing fases of transition into a selfsustainable lifestyle. Nick quit his well-payed job at a big corporation for quite a while now and travelled around with his dome tent between projects. Louis, my fellow dutchman, lived in a yurt on a campsite in the Netherlands for a year now and was orientating himself on a more simple lifestyle. Paul had serious plans to move to south Amerika to build himself a roundhouse and he had been asking Simon Dales a lot of questions about it. Polish Alexandra was living in England for three years now and got sick of the awfull factorywork she was doing and was searching for a way to live a cheaper and nicer life in the countryside.=20

And so all of us where preparing ourselves in different ways and the Lammas project offered us good new experiences to get new focus on our own plan for the future.. After I left Lammas I walked over the road to the Preseli mountains. The days before I already tried to find a proper unpaved track or trail from Lammas to the mountains but I didn't succeed. As I walked along the road cars drove fast along me and forced me to step next to the road all the time. After 5 sunny days at Lammas today the sky had become grey and cloudy. I felt sad and lonely along this busy road and was glad to find the track which lead me into the Preseli mountains. My sad feelings disappeared at once when I saw the beautiful bare hills extending to the horizon.

There where nowhere any signs to be seen, but it was quite clear how the route over the higher part of the hills ought to run. I followed the ridge for a few hours and enjoyed the lovely views to the surrounding hillsides. A few times I came across places with lots of big stones laying around, some of them standing upright. As far as I had understand the route I was walking used to be part of the famous Bluestone route, a route which was used in prehistoric times to transport big stones to Stone Henge. Along this holy route smaller circles of smaller stones had been erected for the ceremonies of the people traveling along the bluestone route. It is a strange feeling walking the same route as people had been walking 6000 years ago. After a few hours walking I saw on the northern side of the hills a valley mainly existing of broad leaf woodland. I was wondering if this woodland would be the place where the famous roundhouses had been build and tried to find myself a path to get there.

When I didn't find a proper path I just walked strait throught the boggy fields downwards to the woods. At the edge of the woodland I was lucky to find an official foodpath running through it. The woodland was wonderfull with very old oak trees all around. The stone walls where beautifully overgrown with mosses and firns. Allthough I watched very carefully I couldn't spot any roundhouses. Finally I decided to walk on over the road to Brithdir Mawr. On instant I forgot my sadness about leaving Lammas when I realized I had found myself another inspiring place again. A guy named Tom showed me the main room in which a big table full with lovely food, remaining from dinner, was welcoming me.

Permaculture and open source

rik@the-quickest.com (landloper) — Thu, 15 Apr 2010 01:00:00 +0000

Today our whole groupl worked together on the woodland area of Lammas. It is 4 hectares big and is lying on a steep slope.Most of the trees, existing of spruce and larch, where in progress of being cut down and only a smaller parts existing of broad leafs where still standing up. The cutdown larch and spruce trees laid down along the lower track and a constructor was busy transporting them to the plots where the Lammas people could build their houses with this timber. On the cut down slopes a lot of the smaller wood was still lying around. Ayres explained us how we should transport the wood downhills in a secure and save way. It was very; difficult to walk on the sleep slope while there was hardly any place where you could stand solid and all the time people slided down and fell on their back. But still it was a very nice job. After a while we found out that the easiest way was to throw the smaller pieces down and slide the bigger pieces by pushing them with your feet downhill. When most pieces where stuck onto the track, we took a lunch break. We boiled water to make tea with a very handy wood burning kettle, called the Kelly kettle. After lunch we sorted out all the wood on the track and pushed the last big pieces of wood down onto the track. The last few hours we spent on spreading all the branches on the slope on horizontal hedges. Because so many trees had been cut the soil had become heavy exposed and there is a real danger now that the soil will be washed away when severe rains are causing run-off on the slope..

With the horzontal hedges we made sure this risk is deminished somehow because the washed away soil will settle behind the hedges and takes care new water will run horizontally along the hedges in stead of vertically.

At 4 o'clock we had finised the job and most people took the lower track via the farmhouse back to the campsite. I took the higher track to fetch some tools and walked along the lead to the alotment of Paul and Hoppi. While I walked along the building site Paul and Mike just had a break and inviited me fora cup of tea. It turned out that Mike was one of the maintainers of the website of the Wwoof organisation (wordwide oportunities on organic farms). I had just become a Wwoof-member and became interested in the layout of there website becauseit is using my favourite cms-system Drupal. Mike told they where having a lot of problems with the commercial developer of their website, because this developer wants to get paid for every single and simple change in the framework. I explained how funny it is whent a volunteer organisation like Wwoof is spending their limted budget on a commercial party whereas the system their website is based on is build for free by a volunteer community of programmers. Wouldn't it be wiser and make more sense to find a volunteer worker in the Drupal communtiy ?

And oh by the way, uh ...... here you have got such a volunteer. Would love to help developing the Wwoof website, especially if I could do it on my laptop while staying on Lammas and could directly communicate with the webmaster himself. Back at the farmhouse I was asked to by Jarro to help her to get the sound of the mediaplayer on her PC working. I was very pleased to find my favourite operating system Linux installed on her PC. Jarro explained she bought this linux laptop on purpose because she didn't want to support a big and evil corporation like Microsoft and likes to use the work of the volunteer organisation which is developing Linux. I was very pleased to find someone in the permaculture movement who understands that volunteerwork and community building needs not only to be stimulated in real life but also in our virtual lives. What freedom do we have if big corporations will be ruling our virtual existence on the planet. After an hour searching on the internet I finally found a volunteer made plugin which took care that Jarro's mediaplayer now also played nice sounds. Just

Building stone walls in Lammas

rik@the-quickest.com (landloper) — Mon, 12 Apr 2010 01:00:00 +0000

I am know two days on the Lammas project. There is a volunteer week going on here and it turned out there was one place vacant and everybody was very fine I would stay to join the group. I was very glad and like to join this great group very much. There are 12 people from England, Wales, Belgium, Holland, Poland and Luthuania.. We are all camping on the so-called community hub. We got gourgeous breakfasts and dinners served at the nearby farm and in the evening we all sit around the fire and have great conversations with each other. Yesterday a great folk band showed up along the fire and we have been singing, dancing and drinking all night. One of the band members was the great Tony Wrench who build one of the first roundhouses in Wales and fought a big battle to get his planning permission.

The volunteer work at Lammas is very well organized. Every day we can work on different jobs so we will learn different skills in a week time. Today we are going to build retaining stone walls and a man named Chris is guiding us. We were going to restore a wall which Chris guessed was there already for 200 years. Next to the wall where two piles of stones. We first had to sort out these stones in different sizes and qualities. Every stone should preferably have three flat sides. We made a flat basement along the wall and contracted it with a sledge. We used the biggest stones for the basement and made sure we used the best stones for the edges.

The next row of stones we put a tiny bit behind the basement so that the wall was lending a bit backwards against the earth wall behind it. We had to make sure that the stones overlap and that a few long stones where sticking through into the earth wall. This way you take care that the stone wall is ankered well into the earth wall behind. Every stone has to be stabilized on the stones underneath with can be done by wigging smallers stones in between them. Between the stone wall and the earth wall there is lots of room left which are filled in with so-called backfill, which are the little stones and pebbles left in the stone pile afterall the stones are removed. With the sledge we compressed the backfill together.

After the lunch we ran out of good stones in both piles and two persons started shoveling stones from a big stone pile a bit farter away. In the meantime the other two filled the gaps in the stone wall with smaller wel fit stones with a nice face. The work we where doing was very nice. We made quick progress and it is very nice to see a pile of rubbage being transformed into a well shaped wall. At the end of the day one of the two walls we made was finished. We put some more earth on the earth wall behind and finished the job by furnishing grass turfs on top. It was a great day and I learned a lot about the techniques of stone wall building.=20

Dying horses and secret tunnels

rik@the-quickest.com (landloper) — Sun, 11 Apr 2010 01:00:00 +0000

Today I really had a busy day. The night before I slept late while I first had to write my last blog. I slept very well in my tent on Matt and Emma's back garden's lawn. The underground was dry, flat and soft and I got an extra blanket against the cold. The wheater has really be lovely, but the clear sky still makes the nights quite cold. I woke up when I heard Matt talking to his cattle while feeding them. They have 2 horses, 2 pigs, 10 sheep and a lot of chickens. Matt told me the long winter brought a lot of mysery along the animals. They had to buy extra hay for the sheep and horses. One of the horses, 25 year old Bob, became very ill during the winter and could hardly stand on his legs anymore. A few hours before I arrived he had laid down and now he wasn't able to raise himself on his legs. Matt and I managed to help Bob to get on his legs again and after he got his painkillers he looked better and started to eat again. It also took a lot of effort to keep the lambs, who had born in februari, alive. Allthough they all did survive, they finally found one of them drowned in a drinking vessel. It was a sad accident because they didn'nt understand how the lamb could have reached above the vessel anyway.

I rose quickly and started to finish my wood chopping work which I had started the evening before. The wood was dry and cut into small peaces, so the work was easy and after half an hour the work was done and there was enough wood again for the next few weeks. Meanwhile Matt had made me my first proper english breakfast this holiday. I was very lucky to have three proper meals during my short stay on Ffynnon Samson. Before I arrived I was just getting worried about my lack of provisions which would only last for three more days. But thanks to Matt and Emma I was sure I could survive the next weekend at Lammas and make the big walk on monday over the xx mountains to Brithdir Mawr.

After breakfast Matt showed me their greenhouse and vegetable garden. I have been weeding one of the beds, which was a quick and easy job because the weeds only had grown for the last week yet. Matt told me that a few vegetable growers in the neighbourhoud had joined hands and organized a vegetable delivery every week for 30 customers. The pathes betwen the beds had been covered with carpets and plastic to prevent the grass from growing. We tore the carpets and plastic away and removed the grass on top of it very easely. I heard a lot already about this method to prevent weeds from growing, but this was the first time I saw the efficiency of this system with my own eyes.

During lunch I asked Matt what he knew about a place called Temple Druid. Pete which I met at Coed Marros told me when he heard I was going to Llangolman I defenitely should visit Temple Druid, because a community of people settled themselves here and where building all sort of low impact houses. Matt told me Temple Druid was a few miles from them, but he didn't know anything about these activities. But he advised me to take a short cut to Temple Druid, because one of the local legends was telling about an underground tunnel between a nearby farm and Temple Druid. The tunnel should been dug in the 17th century to arrange discrete rendez-vous between the famous conqueror Nelson, who lived on the farm, and his mistress on Temple Druid. Because the tunnel was probably difficult to find, Matt advised me to take the old pilgrims route which ran along their house along the stream below their land to Temple Druid. Allthough my interest in the whereabouts of Temple Druid rose through these stories, I finally decided not to make the bigger tour over Temple Druid, but take the shorter route to Lammas.

At 2 o'clock I said goodby to Matt and Emma and their three nice kids Hannah, Heather en Joe. I had a final look at poor Bob, who was still standing on his feet and was even eating from his hay. Probably the sun and the starting spring was giving him new energy. Or was this just a nice day to die ? I had a nice walk through the meadows of Wales again. The tracks I had drawn on my gps didn't exist, but there where lots of other tracks around which I could follow. Farmers kindly showed me nice routes to the next road, allthough a farmer's wive was very worried about me when I told her I wanted to find the path along the stream. The path had not been used for a very long time and should not be accesible anymore.

After struggling between the brambles for half an hour I decided she was right and strolled throught the meadow back to the road. A bit farther up I found a track which led to a house where a man was enjoying the sunshine without noticing me. After his dog made a lot of noice he came to me and said: you are the first user of this public footpath since 20 years. He explained me the easiest way to struggle myself a way through the brambles. After reaching the road again, I decided I had done enough strolling and I walked the last few miles over the road to Lammas. In Gwandr I was called again by a man who wanted to know all about my whereabouts. Wales is such a lovely country, I love it very much when people like to talk with you and are interested in your whereabouts. Finally I found a nice drawn sign 'Lammas' and a huge new road curving up the hill, as if it was leading to a big landhouse in stead of a settlement of low impact houses. Am i really

Muddy trails in Wales

rik@the-quickest.com (landloper) — Sat, 10 Apr 2010 01:00:00 +0000

At 9 o'clock I said goodbye to Dave and left Coed Marros. I planned a route of 35-40 miles to the next place I wanted to visit, Ffynnon Samson in Llangolen. For the longest part the route followed a long distance path with a difficult welsh name which I can not remember and recall here anymore. The first hours the trail ran strait through pasture land. Signs along the road brought me up to a farmers yard and at the end of the yard a sign was pointing me to the horizon as if directing me strait over the pastures.

At the other side of the pasture I had to follow the hedge to find a style to bring me to the next pasture. It takes some time to get used to this low level kind of signposting, but after a while you start to understand the routeplanners plan with you. But a few more isolated styles in the middle of the pastures would help wandering hikers a lot.

From the pasture land I descended down to an estuary along which the route continued. I first tried the low tide route, but the walk over the muddy sides of the estuary was very tough. So after a while I found myself wandering in the pastures again looking for the high tide route. This route was also very muddy and slippery, but I enjoyed the wonderful views on the estuary. Meanwhile the sun had risen and it was becoming one of the first nice warm days this year.=20

I had a long afternoon break in which I made myself a nice meal with the vegetables I bought at a stable along the road and some salt water plants I picked along the estuary. And as a good meal always ends with a good nap in the sunshine I suddenly realized it was late in the afternoon when I start walking again. As it had become high tide in the meantime it turned out there was a lot more walking along the estuary to be done. The muddy path was heavy walking, I slided several times on my back and was glad I had put on my raintrousers to keep my trousers dry and clean.=20

When the path finally ended on a road I decided to negotate the official path and continue walking along the road. I was glad to walk on even pavement for a while and enjoyed the spring flowers along the walls of the road. On my gps I found out I walked 25 miles and there where only 15 left to my next hosts Matt and Emma from Ffynnon Samson. As I build my tent in the pasture along the road I was asking myself how their place would look like and what new experiences I would gather to morrow.

Woodland Cooperative Coed Marros

rik@the-quickest.com (landloper) — Thu, 08 Apr 2010 01:00:00 +0000

Yesterday afternoon I arrived at Coed Marros while looking around for Daves caravan, While I was told it was a bit off site=20 I made a big circle around the alotment and found at least 8 caravans, most of them seemingly abandoned, I finally decided to pitch my tent next to the biggest and less abondened looking caravan. While making preparations for my dinner Dave called me and it turned out I was at the wrong spot. So I packed my tent again and found Dave at the entrance of Coed Marros, He brought me to his caravan and pointed me a nice spot in the wood, After pitching my tent and drinking a big mug of hot tea which Dave brought me it was time for a good and deep sleep.

In the morning it turned there where more people around the place, A couple, Rebecca and Noel, where also camping in their big camper and another guy, Pete, just arrived. With Dave and Pete we where going to work in the wood, Coed Marros is about 70 hectares big and is mostly wood, most of it Sitka spruch, Lodge Pole Pine, Larch and Corsican Pine. Smaller parts are habituated with broad leaf trees like Oak, Birch, Rowan, Hazel, Birch, Ash, Alden and Elden. On open spaces they are planting many young broad leafs, because this is their natural habitat.

=20 Dave en Pete where already busy removing smaller spruce trees and gathered them along the roadside. They had an order from someone who is going to build a yurt with these smaller trees, which had to removed anyway to give room to other treas., Today I helped them with the work. I was cutting the branches from the trees and together we carried the trees on our shoulders and transported them to the roadside While working I have been talking a lot with Pete who knows a lot about the edibillity of plants. I am very interested in that subject, because it would be nice to find food while walking, so that I don't have to carry so much with me all the time.=20

Pete told me you can tear coffee from the roots of Dandy Lion. Het let me taste the roots of Bird Clog which taste like Artichoks and the sweet taste of the Gouse flowers, One kind of Moss (sterremos in dutch) you can use to sterilize wounds and also for filtering drinking water. My question how to recognize edible plants in general was obviously a difficult one. There are so many edible plants, in fact most are edible, only a few are really poisonous. My next question how to recognize poisonous plants was an easier one. If plants have shiny leafs or berries or very strange colors it's mostly a sign something is wrong. He also warned for some berries and mushrooms which look utterly tasty and wonderfulll as if it where candies. These turn out to be very poisonous. If you can't resist theses nature candies, the best way to test is by first putting a bit on your lip.

Poisonous plants will give a reaction on instant., If there is no reaction try a tiny bit on your tongue and if there is still no reaction slowly continue eating it. Finally one simple question remains: does it taste good or not ? But take your time to get used to the taste of natural food. We are so used to sweet and salt food, whereas nature offers a wide variety in bitter tastes, You need to get familar with those tastes before you can distinquish right from wrong, So it finally comes to experimenting, by trying one plant in tiny bits at a time, Pete explains his 1,5 year old daughter shows hime how to do it, just try it and spit it out if you don't like it, Ones you like the taste of a plant, you will always recognize a plant again,

After we had collected a lot of trees in the wood, we made a small walk over the alotment, I was putting all the tracks and trails in my gps, so that I can put them later on the openstreetmap project so futere hikers will found the Dave's caravan in a more easy way then I did, We followed the main track along the alotment to the southern part and followed a small path down to a stream which forms the border to Coed Marros. The plan is to build a small hydropower plant to collect power for their energy needs. On the south slope you have a nice view on the neighbouring countryside and in summer it is a good suncatching spot.=20

That's probably why the Coed Marros people made quite a few welcoming structures here, like some well marked trails, a picnick area, shelters and a information point. Wooden signs with nice letter curvings show places of special interest which intriguing names like the "Forest Schoo"l. Evening had long started already when we reached Dave's caravan and my tent again. Pete and I said goodbye to each other and I made him promiss to send me the adresses of all those people he knew hanging around in this area while building all kinds of roundhouses and straw bale houses while driving those planning commissioners to insanity..

Back in my tent I started to write this blog. I am back again in one of those wonderfull places in which people are living their own dreams and slowly creating paradise and building communities of people who live in peace and harmony with each other and with nature. I also understand it is not always an easy life. The bureaucracy is challenging a project like this at the utmost. People are not allowed to live here on a permanent base and that's why Dave has to live here in his primitive caravan and others still live completely off site. But they have fate things will change for better in the near future as long as they are taking good care of this place and each other and don't try to rush things. After a short dinner break with Dave I am back in my tent to write the last sentences to night. The rain which has been falling all afternoon and evening has stopped now and the forecast is that I can pack a dry tent tomorrow. I like to start walking again and am looking forward for the next project I am going to stay. Dave, thanks so much for your hospitality and this wonderfull experience.

Permaculture in Bois de Gramont

rik@the-quickest.com (landloper) — Sat, 03 Apr 2010 11:20:00 +0000

This morning I said goodbye to Steve and Fiona and left le Bois de Gramont I loved my stay at Steve and Fiona very much. Allthough I only staid one day I learned a lot about their way of living and I think I did quite some good work for them as well. I arrived monday evening at 8 o'clock. I didn't announce my visit and was a bit worried whetter I wouldn't confuse them to much with my sudden arrival.This feeling was rising while there was a steady rain falling by the time I arrived at their village. You don't leave people hardly a choice while asking for shelter when you are soaking wet.

In the village I asked a man in his car for the right direction and after explaining me he offered me a ride to it. As only a small walk was left and I like to aproach my destiny by foot, I kindly refused and continued walking. When I nearly reached the house a car stopped by and the driver told me he heard somebody was looking for him and now he was looking for me.. The last few hundred yards I had to pull myself into a car while trying not to terrify the other passenger, a sheperd's dog. Steve was immediately very hospitable and so was his wife Fiona. They hardly didn't allow me to pitch my tent on their campsite and insisted that I should use there guest room to sleep that night. I was very happy with the offer because it looked like it would carry on raining that night and it was also quite shilly.

The rest of the evening ended op talking with especially Steve about what they had been doing on their alotment the last six years. Steve told me they used to live in Wales and became interested and involved in permaculture. But Wales is far to expensive for ordinary people to buy a house with a piece of land. So they started to look in France for an affordable piece of land. They finally felt for le Bois de Gramont because of the properties of the land. There is a wood on the north side wich protects the land against cold winds in Winter time. The wood extends to the east which was a less favourable factor.

On the south-west end of their own land there is also a small wood plantation which shelters the land from prevailing winds. Another important factor was that there are quite a few sources on there land which carry water all year round. The biggest source is running into a small stream just along their house. It carries a few thousand liters each day and has enough slope to use it for hydropower. It was clear that it carries water al year round because there was a concrete plate along the stream on which the cows drink from the stream while there where no artificial drinking bassins around. Yet another big advantage of the place was that the whole alotment is surrounded by well grown hedges. On the land itself there are also quite a few hedges. Those hedges are essential to offer habitats for wildlife and attracts them to life near the gardens and help keep products in the garden healthy. Another advantage of the hedges was that it wasn' t maintained for quite a while, so they would offer them wood for heating for the first ten years. In the meantime Steve and Fiona started to plant trees all over their land. The southern part of their land is lying quite deep and is very wet. They will be planting willow trees which grow very fast and they expect to be able to use them for firewood as soon as the hedges don't offer enough anymore. I had a good rest in the guest room. I felt like a king because the room is very nice decorated with oak walls and floor. Steve used to be a computer technician and psycho therapist in his former life. But in his new life he learned himself a lot of new skills. So did he start his own wood workshop and made all kinds of oak furniture, like a staircase and a kitchen. He even making furniture for other people on order now. Next morning I heard Fiona rise at 5 o'clock in the morning already. She has a small job in a nearby village shop. Because she left home she had to feed the small lambs they bought for only a few euro's. They where abandoned by their mother and had have to be feed every 4 hours and Fiona took care of the morning shift. After I rose myself at 7 o'clock I had a quick breakfast and made a walk over the alotment. I found out that most of the land had become very wet at the end of the winter. The lowest part in the south was full with reeds and didn't look suitable for agriculture, so it looked wise to plant a small wood here. The wood won' t shadow the rest of the land, because it was laying so deep.. On the east the land was rising along a gentle slope and this part looked the most suitable for agriculture. With a wide loop I returned to the house and followed the noices at the back end of the house.

I found Steve in a stable with 2 cows and 2 calves. Steve was sitting beween the cows and milking them by hand. When I entered this scene I on instant became very emotional and had a hard time not show any tears. In my childhood I had a few short encounters with old farmhouses ad their inhabitants. One of those places was a farm with an old lady holding goats. I was in and around this farm all day helping the farmer while she was herding her goats on a nearby hillside. I never had thought about this remembrance anymore, but smelling the wonderfull atmosphere in the stable while Steve was milking his cows on instant brought me back to one of the most precious moments of my childhood. When Steve finished the care of his animals we went into the house and had coffee and a nice breakfast with homemade bread, butter, cheese and plum jam. We discussed what I could do to be of help to them and it turned out that they nearly run out of firewood.

So I started to cut firewood. I liked the job very much. There was a good axe and it only took half an hour before I found the right swing to get the blocks carved in one blow. Only the blocks with branches on it I could not defintely carve how much I tried., so I left them alone. Later in the morning Steve took me to one of the hedges to get ourselfves some more wood. In one hour Steve cut a few big branches with his motor saw into small pieces. The rest of the day I have been transporting those blocks with a wheelbarrow to the storage in the house. This was quite a heavy job

Allthough the path I had to walk was mostly downhill it was very wet and after walking over it a few times it became muddy and slippery. After delivering the blocks I was quite tired, but on the way back I had enough time to recollect force and start all over. I really loved doing it. The weather was nice and it was so nice being outside. Mos, the dog, was with me all the time bringing me all kinds of woods which I apparently should take with me as well. When it became dark I had transported about 2 cubic meters of wood and cut 1 cubic meter into pieces. I was very glad with the result and so where Steve and Fiona.

While eating a pizza Steve and Fiona started telling about their plans for the next spring. Steve was building a extension to the house with should become a guest house for the volunteers which they where expecting from april on. He had to hurry, because from that time the garden and their guests would ask al their attention. They had a few permaculture courses planned. One of those courses will be a 2 week long course at which 8 people should attend.. People would stay and live on the farm for the whole period and get theoretical and practical lessons in even portions. For the practical lessons they where going to redesign the vegetable garden and they should plant a lot of trees. for the willow wood and the orchard. Steven also told me about his plan to plant different nut trees on a meadow. This meadow would be cut into different lots bordered by hedges. In every lot a nut tree would be planted. The purpose of the nuttree was a double one. The nuts form an important food source themselves and they offer shelter to the grass against to much sunlight. I had an interesting discussion with Steve on this, because I red in scientific literature that trees ask most evaporation plants that exist and in theory withold water from other plants in his suroundings. But Steve says, and I think he is correct, in practice trees are using other, deeper watersources than the grass is using. If grass is uncoverd the topsoil is drying out in summer and the grass is dying. When a tree is partly shading the grass, the topsoil stays wet and the grass is prospering. It is a good example to show how wrong science can be by generalizing things and not looking at the fine interactios between organisms. Only people who live on the land and actually see how nature works will find out how to design an productive and efficient landscape

Meer Murat

rik@the-quickest.com (landloper) — Thu, 01 Apr 2010 23:28:00 +0000

Beneden aan de weg wordt wandelaars met een bordje met ' Rochiers de Murat' de weg naar een uikijkpunt gewezen. Vanaf het huis van Sander en MJ loopt een paadje naar deze rotsen waar we vandaag gaan werken. Zelden pakken wandelaars dit paadje omdat de rotsen omringd zijn door bomen en vanuit de verte niet te zien zijn, Een archeoloog die regelmatig deze plek bezoekt beweert dat dit in de vroege middeleeuwen waarschijnlijk een verdedigingsbastion tegen de Kelten is geweest. Rond de rotsen was toen een pallisade van gepunte palen aanwezig en bij een aanval verdedigden bewoners zich door stenen en stokken naar hun belagers te gooien. Vandaag gaan we ook met takken en balken gooien. Sander heeft namelijk in overleg met de burgemeester besloten de rotsen boomvrij te maken en de eerste bomen liggen al in stukken klaar om omgeruimd te worden. Gelukkig hoeft het hout niet naar het huis gesleept te worden. Sander en MJ hebben zoveel hout dat ze zich de luxe kunnen permiteren om moeilijk te transporteren hout te laten liggen.

We slepen het hout honderd meter naar beneden zodat het uit het zicht en van het pad ligt. Sommige stukken werpen we met een gerichte zwaai de diepte in terwijl we ons voorstellen hoe het zou zijn om door Kelten belegerd te worden. Sander legt uit dat een an de redenen waarom hij intuitief wist dat dit een plek al een hele lange historie kent. In zijn visioenen zag hij zichzelf als de belangrijke missende schakel tussen generaties van boeren die hier zelfvoorzienend hebben geleefd en de generaties die dit in de toekomst weer zullen gaan doen. Ondertussen heeft hij concrete aanwijzingen dat deze historie wel eens terug kon gaan tot in de romeinse tijd, omdat hij romeinse dakpannen en aardewerk heeft terug gevonden. Ook sommige grote stenen in de ruines zijn zodanig gedetailleerd bewerkt dat ze waarschijnlijk een romeinse oorsprong hebben. Oude bewoners van het dorp die langskomen vertellen veel anekdotes waaronder een gerucht dat hier ooit een romeins kasteel moet hebben gestaan. De huisarcheoloog komt hiervoor ook in de archieven aanwijzingen tegen.

Tegen de middag hebben we alle bomen opgeruimd en lopen terug naar het huis. Naast het huis staat de put met daar bovenop een ouderwetse handpomp die Sander in Amerike bij de Amisch heeft besteld. De put is waarschijnlijk vele eeuwen n gebruik geweest. Toen het dorp echter in de jaren 70 verlaten werd is de put volgestort met afval en stenen omdat men bang was dat er mensen in zouden vallen. Sander is maanden bezig geweest om de put weer helemaal leeg te halen. Een zwaar en gevaarlijk karwei waarbij hij een keer 7bijna een steen op zijn hoofd kreeg. In de put trof hij talloze gebruiksvoorwerpen aan die bewoners hier ooit gebruikt hebben zoals sikkels, zeisen, hooivorken, kookgerei, sloten. De put is nu weer tot 10 meter diep uitgegraven en levert het hele jaar door schoon water. Het is alleen geen oud grondwater, maar regenwater dat hier vertraagd in afstroomt.. Als het een tijd veel geregend heeft dan loopt de put een paar weken later vol. Er is een chemische analyse op uitgevoerd waaruit bleek dat de voedingsstoffen (stikstof en fosfaat) na 40 jaar zonder landbouw nog steeds heel hoog zijn.

Voor drinkwater kan dit (denk ik) echter geen kwaad. Met de analyse van bacterien is alleen iets vreemds aan de hand. Clostridium is niet aangetroffen, maar bij de darmbacterie Escherichia coli meldt het formulier 'ontelbaar'. Het lijkt me dat het laboratorium de zaak hier flest, want waar zouden die bacterien vandaan moeten komen ? In die paar weken dat het regenwater onderweg is om de put te komen, zijn darmbacterien al lang afgestorven. Wel had ik wat vraagtekens bij hun gewoonte om de inhoud van de toilet op de composthoop te gooien, omdat deze slechts een paar 100 meter van de put staat. Voor de zekerheid zou ik menselijk/dierlijk afval liever wat verder van de put composteren. Toch denk ik dat ik zelf het levende bewijs ben dat de put goed drinkwater leverde, want ik heb geen diarree of andere ziektes aan mijn verblijf over gehouden.

Na de lunch laat Sander mij twee apparaten zien die hij in de beek aan de rand van hun terrein heeft geinstalleerd. Het eerste is een ram-pomp. Dit is een pomp die gebruik maakt van het zogenaamde waterslag-effect, de klap die je soms hoort als je een waterkraan te snel dichtdraait.De rampomp van Sander krijgt water vanaf een hoogte van 10 meter aangevoerd en kan daarmee een klein deel van het aanvoerdebiet opvoeren naar maar liefst xx meter. Op deze manier kan je water dus zonder energie op een plek krijgen waar van nature geen water is. Sander gebruikt het opgevoerde water op 2 manieren, een om het land te bevloeien en de andere om hun zwemvijver te vullen.

Het andere apparaat is een miniscuul watermolentje waarmee ze het grootste deel van hun energie opwekken. Een vriend van hem in het dorp, heeft het roestvrij staal laswerk voor hem verricht, terwijl hij zelf al het zaag en boorwerk deed.. Voor het maken van beide apparaten kon Sander terugvallen op kennis en inzet van andere mensen in de buurt. Als tegenprestatie helpt hij hen vaak weer met hand- en spandiensten voor hun eigen projcten. Zijn ram-pomp bleek echter een curiositeit te zijn waar veel mensen apart voor op bezoek komen. Oudere mensen kennen het systeem met zijn kenmerken klopgeluiden van vroeger toen het in dorpen vaak gebruikt werd voor de communale water en afvalwatervoorziening. Dankzij Sander krijgen ze nu zelf ook ideeen hoe ze de hoge kosten voor hun watervoorziening met deze oude beproefde techniek kunnen verminderen. Sander heeft inmiddels verschillende mensen geholpen met het realiseren van hun eigen rampomp. Ook staat hij soms op de markt met een demonstratiemodel waar mensen niet willen geloven dat ze voor een paar honderd euro materiaal soms 1000-en euros waterkosten kunnen verminderen.

Als het begint te schemeren voeren we elk nog wat huishoudelijke klussen uit. De voorraden hout en water in het huisje worden aangevuld, de kippen worden naar hun nachthok verplaatst en van hun eieren beroofd. Ik mag brood kneden en bakken, terwijl Sander voor de zoveelste keer een culinaire maaltijd uit het niets tevoorschijn tovert. Het paradijs bestaat echt !

[2-17 April] South Wales

rik@the-quickest.com (landloper) — Wed, 31 Mar 2010 23:16:00 +0000

My next walk will be in south Wales. I will visit 4 self sustainable projects and connect them by hiking from one place to another. I will use 6 hiking days (200km) and 9 days for helping my hosts with anything which is on hand.

Project 1: Coed Marros

As far as I understand Coed Marros is a forest garden. They only started a few years ago.Their website sais: The Coed Marros Cooperative vision is to experiment with and demonstrate different ways of harmonising sustainable human livelihoods with the nurturing and caring for the Coed Marros woodland based upon Permaculture ethics and principles.

Project 2: Ffynnon Samson

I took this from their website: It comprises of pastureland, mixed woodland and near the river, a marshland area hosting rare butterflies and orchids. Located on the crest of a hill the farm affords breathtaking views of the highest peaks of the Preselis to the north and the Eastern Cleddau valley to the south.

Project 3: Lammas

This looks like a very chalenging and interesting project. Lammas recently attained planning permission to build an ecovillage in Wales which combines the traditional smallholding model with the latest innovations in environmental design, green technology and permaculture. They are having their first volunteering work week during my hike. And allthough they told me they are filled up, I really hope they let me stay for a few days to meet all those wonderfull people

Project 4: Brithdir Mawr

This is a collective of people working towards sustainability who wish to share their aim with others. On their website I read: We take care of the land, recycle and conserve resources, garden and farm organically and are off the grid for electricity and water. We are 8 big people and 4 little ones who choose to live here: working, eating, meeting and laughing together.

Ruinedorp Murat in heropbouw

rik@the-quickest.com (landloper) — Tue, 23 Mar 2010 20:54:00 +0000

Gisteravond laat kwam ik in Murat aangelopen. Murat is een ruinedorpje op 800 meter hoogte op een paar kilometer afstand van het nog bewoonde dorp Beissat. Tegen de schemer liep ik Beissat binnen en belde Marie-José die mij uitlegde hoe ik verder moest. Ze loodste mij naar een onverharde landweg die behoorlijk stijl omhoogliep terwijl ik links en rechts van mij contouren van ruines meende te zien. Na een bocht zag ik een driehoekig gevormd bouwsel waar licht vandaan kwam. Even later stond ik binnen en werd zeer hartelijk door Sander en Marie-Jose begroet. Hun tijdelijke huisje is mischien 15 m2 groot, maar is heel knus en sfeervol. Van binnen is het helemaal met ruw hout betimmerd met een miniem keukentje bestaande uit een eikenhouten werkblad en planken aan de muur. In de hoek staat echter een groot Etna houtfornuis waar het geluid van vers knersperend brandhout een weldadige warmte verspreidde. Warmte waar ik na een dag wandelen door de vrieskou in de snerpende oostenwind meteen volop van genoot.

Murat bestaat uit zo'n 5 ruines op 4 hectare grond. De laatste bewoonster is op 90-jarige leeftijd in 1970 vertrokken. Sander kreeg de ruine 9 jaar geleden in beeld en heeft hier maanden gekampeerd terwijl hij ondertussen gesprekken voerde met de eigenaresse en de gemeente om zijn ideaal om zelfvoorzienend te gaan leven hier te kunnen uitvoeren. Uiteindelijk was de eigenaresse zo enthousiast geworden over zijn verhalen dat ze Sander het hele gebeuren voor een schappelijke prijs wilde verkopen. Ook de burgemeester was heel blij met Sander's plannen en deze fluisterde hem stilletjes in dat het met de papierwinkel allemaal wel los zou lopen. Kortom: gaan met die banaan ! In de jaren erop is Sander elk jaar een paar maanden in het dorp aan het werk geweest om de zaak bewoonbaar te maken. Het hele dorp en de landerijen waren ondertussen vol met bomen en struiken overwoekerd en moest helemaal worden open gekapt. De eerste stukken land die weer open waren heeft Sander direct fruitbomen en notenbomen gepland zodat deze zo snel mogelijk productie zouden gaan geven.

De eerste vijf jaar kampeerde Sander nog in een tentje op het terrein. Op een gegeven moment heeft hij in een snelle aktie hun huidige huisje opgebouwd met hout van een nabijgelegen houtzagerij. Ondertussen is hij volop plannen aan het ontwikkelen om een van de ruines weer opnieuw op te gaan trekken en hier een origineel vakwerkhuis te gaan bouwen. Hij is volop informatie aan het verzamelen om hiervoor authentieke bouwmethoden zoals het stapelen van natuursteen en het toepassen eiken balken dakconstructies. Hij gaat echter zover dat hij ook alle bouwmaterialen ter plekke wil verzamelen. Er lagen nu al vier zware eiken balken te drogen die hij met een kettingzaag in een zelfgebouwde geleidetafel heeft gezaagd.

Ik vrees dat dit verhaal veels te lang gaat worden voor een weblogje, maar ik merk dat ik in een dag tijd hier al zoveel indrukken heb opgedaan dat ik stof voor vele weblogs beschikbaar heb. Voor het moment wil ik in elk geval beschrijven hoe het dagelijkse leven van Sander en Marie-Jose er op dit moment uitziet. Twee jaar geleden hebben ze hier definitief hun intrek genomen en zijn hier een flinke moestuin en een veld met aardappelen gaan telen. De lijst met groenten die ze telen is nu al eindeloos lang. De oogst stallen ze iedere dag uit in een stalletje aan de weg beneden waar mensen uit de buurt spullen ophalen en het geld in vertrouwen achterlaten. Water pompen ze uit een 10 meter diepe put die hier al honderden jaren ligt maar helemaal opnieuw is uitgegraven. Tijdens het uitgraven konden ze het hele verleden van het dorp terugvinden. Electriciteit halen ze uit zonnecellen, maar vooral uit een klein watermolentje, die Sander kort geleden zelf gebouwd heeft. Een hele stabiele energiebron omdat de beek altijd stroomt.

Zo tijd om er een punt achter te zetten. Het wordt me goed duidelijk gemaakt dat een bezoek aan een project als deze niet vrijblijvend is. Dus ik verwacht dat Sander morgen weer om 8 uur aan mijn hutje staat te rammelen om me mee te nemen naar een plek waar we heel veel takkenwerk aan het opruimen zijn en op een grote vuurstapel verbranden. Wellicht morgenavond meer.

Oh voor ik het vergeet. Sander en Marie-Jose gaan hier van de zomer meeleefweken organiseren. Voor 200 euri krijg je een volle week pension met cursus in waterbeheer, landbouw, bouwen, energie en ...... geld (maar dan zo weinig mogelijk). Van harte aanbevolen, 't is hier geweldig. Laat me weten als je interesse hebt, dan maak ik hier mensen erg blij en krijg ik mischien wel een paar uurtjes vrijaf om een volgende weblogje te schrijven.

Interview Arie Huisman

rik@the-quickest.com (landloper) — Fri, 12 Feb 2010 01:43:00 +0000

Hieronder volgt het eerste deel van het gesprek dat ik tijdens mijn wandeling had met Arie Huisman over het werken met paarden. Meer over Arie Huisman lees je op zijn website houtslepen.blogspot.com
Landloper:	ik kwam over die hoge brug over de IJssel aanlopen. Daar heb je wel een prachtig uitzicht
Arie:	ja, een stukje naar achteren in de uiterwaarden zit nog een oude boer die nog steeds met paarden boert. Hij wordt nu wel echt oud, dus hij doet niet veel meer. Maar hij heeft altijd nog met paarden doorgewerkt. Hij had helemaal niks. Daar zit nog geen eens riolering in het huis. Hij past zo in een showroom over vroeger. Het is nu geloof ik van Natuurmonumenten. Tegen de tijd dat hij dood gaat zal het huis wel afgebroken worden. Hendrik-Jan Wassink heet hij. Rien Poortvliet heeft hem ooit nog geportreteerd.
Landloper:	Heeft hij daar soms zijn inspiratie met paarden vandaan gehaald ?
Arie:	Hij heeft daar heel veel tekeningen gemaakt. Hendrik-Jan vind het leuk om erover te vertellen. Hij is vrijgezel dus dat maakt het leven ook een stuk makkelijker om zo te leven. Geen vrouw die zit te zeuren of je je troep hebt opgeruimd, want de kippen zitten bij hem in de keuken. De kalveren kwamen bij hem in de keuken de melk ophalen, hij ging niet eens naar ze toe. Als je koffie bij hem kwam drinken, dan moest hij eerst de kippen van tafel jagen.
Landloper:	Wanneer is jouw eerste contact met paarden ontstaan ?
Arie:	Ik ben geboren op een heel klein gehuchtje hier in de buurt, klein Amsterdam. Dat was een late onginning vanuit de jaren 30 waar tot na de oorlog nog redelijk wat armoede was. Boeren hebben daar nog heel lang doorgewerkt met paarden. Mijn vader was daar de lokale hoefsmid en alle boeren in de buurt kwamen daar met hun paarden om beslagen te worden.
Landloper:	Dus jij bent nog echt meet werkpaarden opgegroeid ?
Arie:	Ik ben één van de laatste die daar nog mee heeft kunen opgroeien. Want toen ik een jaar of twaalf was toen was het in één keer over. Dat was precies het breekpunt waarop de paarden de landbouw zijn uitgegaan, tussen 60 en 70. Toen zijn ze pas verdwijnen. Zo heel lang geleden is dat nou ook weer niet.
Landloper:	Nou daar zeg je wat. Mijn moeder komt uit Zwolle en ik kan me herinneren dat toen ik een klein jongetje was daar nog verschillende hoefsmeden zaten. Door de open deuren zag je dat ze de paarden aan het beslaan waren en dat waren geen luxe paarden.
Arie:	De laatste kleine boertjes zijn nog tot midden jaren zeventig doorgegaan. Maar toen ik een jongetje van vijf,zes was werkten zelfs de wat grotere boeren nog met paarden. Daarna is de trekker opeens opgekomen en toen was het ook in een paar jaar bekeken.
Landloper:	Dus in de jaren 70 was het opeens afgelopen Maar wanneer ben jij er dan weer mee begonnen ?
Arie:	Ik ben er in mijn hoofd nooit mee gestopt. Want ik heb daarna alles met paarden gedaan wat je ermee kan doen. Ik ben 16 jaar koetsier in de koniklijke stallen geweest, ik heb in de sport heel leuk meegedaan. En uiteindelijk realiseerde ik me dat er niks leukers is om echt met paarden te werken. Er is bijna geen mooier geluid dan een ploegschaar die door de grond snijdt, die zingt gewoon. Dat zal iemand die met een trekker werkt nooit horen, want de trekker maakt teveel lawaai. En dat geluid dat kent bijna niemand meer. Hoe die grond zich opent zonder wat voor belasting dan ook, dat is bijna poëtisch.
Landloper:	Ik kan me niks bij het geluid voorstellen, maar ik kan me wel filmpjes en foto's herinneren en dat ziet er inderdaad prachtig uit.
Arie:	En daarnaast kreeg ik voor mezelf vrij snel het idee dat het met die olie ooit een keer goed mis zou lopen.
Landloper:	Toch wil ik daar zometeen even op terug komen. Dat je altijd met paarden hebt opgetrokken is me nu duidelijk. Maar wanneer ben je dan weer begonnen er mee te werken ?
Arie:	Puur in de hobbysfeer. Ik kocht toen met mijn ex-vrouw een oud boerderijtje met een hectare grond erbij. Ik zette daar eerst een paar sportpaarden op. Maar die wei moet je toch ook een keer slepen en toen kwam het paard al weer gauw in beeld. Een trekker had ik niet en om de ploeg nou achter mijn auto te hangen is ook niet echt handig.
Landloper:	Onder het mom, ik heb dat beest er toch staan dan kunnen we er beter wat nuttigs mee doen.
Arie:	Ja, en daarna kwam ik in de gelegenheid om een schapenmelkbedrijf te kopen in Twente en wilde ik ook weer met paarden gaan boeren
Landloper:	Want die eerste ervaring die leerde jou waarschijnlijk: dit gaat eigenlijk best wel goed ?
Arie:	Ja en ik wist uit het hele nabije verleden dat het gewoon mogelijk was en dat het geen gekkigheid was. Uiteindelijk had de generatie voor mij het altijd met paarden gedaan, dus waarom zou het nou opeens niet meer mogelijk zijn. Dat kan niet zomaar afgelopen wezen en niet meer kan. Dan is of je instelling niet goed voor. En daar kan ik me wel iets bij voorstellen want je loopt toch 30-40km per dag als je achter een paard loopt. En een trekker daar stap je op en dan loopt ie vanzelf.
Landloper:	Is dat werkelijk zo ? Dus ik heb eigenlijk die hele wandelhobby niet nodig, ik moet gewoon met een paard gaan werken.
Arie:	Weet je wat het ook is. Ze vinden het allemaal heel normaal dat er weer windmolens zijn. Je ziet weer overal schaapskuddes lopen. Maar met paarden werken dat zou opeens een heel raar verhaal wezen.
Landloper:	Dat klinkt inderdaad heel vreemd
Arie:	We kunnen hier niet verder langs de IJssel, dus laten we verder door de binnenstad te gaan lopen.
Landloper:	Dus je bent het eerst als hobby wezen toepassen. Toen kreeg je een eigen bedrijf en ben je commercieel met paarden gaan werken. Maar schapen hebben toch geen paarden nodig ? Die grazen hun eigen eten toch wel bij elkaar ?
Arie:	Ja, maar die melkschapen moet je in de winter nog wel wat kunnen voeren met gras en granen.
Landloper:	Okay en die verbouwde je zelf.
Arie:	Dus ik ben al heel snel in een pilot boeren voor de natuur terecht gekomen. Dat is een nieuw initiatief. Als je de natuur van rond de jaren 50 terug wilt hebben, dan kan je dat met allerlei rare maatregelen doen zoals maaibeheer en bepaalde perioden niet beweiden. Maar je kunt ook de condities uit de jaren 50 weer terugbrengen en dan krijg je vanzelf de natuur weer terug die er toen was. Dus je brengt het grondwaterpeil terug naar het niveau wat er toen was en je zorgt ook dat er net als toen nauwelijks input van mineralen op het land terecht komt. Als je die oude situatie terug brengt dan krijg je ook de natuur van toen weer terug. Maar daar hoort dan natuurlijk wel een fatsoenlijke hectarevergoeding bij.
Landloper:	Ik wil daar graag wat meer over weten. Op zich begrijp ik dat verhaal. Er werd vroeger veel minder mest op het land gebracht en geen voer van buiten ingevoerd. Dus de kringlopen waren min of meer gesloten. Maar dat heeft op zich niets met het ploegen met een paard te maken.
Arie:	Maar in de jaren 50 ploegden ze ook al met het paard als vroeg of laat in het jaar de grondwaterstanden nog hoog waren, terwijl je dan met de trekker niks kunt op het land. Dus als je nu weer met paarden zou gaan werken dan heb je op die momenten rechtstreeks economisch voordeel.
Landloper:	In West-Nederland zijn ze om die reden de grondwaterpeilen gaan verlagen zodat de trekkers ook vroeg in het voorjaar al op het land kunnen rijden
Arie:	In Friesland is het heel opvallend dat de oude natuurterreintjes hoger liggen dan de omringende landbouwgronden. Je vraagt je dan af hoe kan dat, want die natuurterreinen waren vroeger de natste gedeelten die niet door de landbouw gebruikt werden.De rest van de grond is daar steeds verder ingeklonken omdat ze het grondwater zijn gaan verlagen. En elk jaar verdrogen de natuurterreinen steeds meer.
Landloper:	Maar dan moet je me toch nog even uitleggen wat is nou de relatie tussen mestgift en paarden ?
Arie:	Omdat je met paarden minder verdichting van de bodem krijgt kan je mestgift naar beneden. Leo de Visser in Rithmen, een tuinder, werkt al 25 jaar uitsluitend met paarden op zijn land.En hij werkt dus met een stikstofgift van hooguit 70kg stikstof per hectare en soms zelfs lager. Maar zijn opbrengsten zijn vergelijkbaar met bedrijven die 170kg stikstof per hectare gebruiken. Het enige verschil met zijn buren is dat hij alle arbeid met paarden verricht. Hij ploegt met paarden, hij oogst met paarden, hij doet alles met paarden. En als je zijn grond voelt, hele zware zeeuwse klei, die is bij hem gewoon ruw, mooie losse grond. Als je de grond van zijn buurman voelt is het net of je met pottenbakkersklei aan het spelen bent.
Landloper:	Maar hoe komt dàt dan. Ik begrijp dat je die grond met tractoren verdicht, maar wat gebeurt er dan met die mest ?
Arie:	De verdichtingskegel van een tractor die kun je diep in de grond terug vinden. Die kegel is bovenaan breed en onderaan loopt ie in een puntje toe. En die verdichting die kun je daadwerkelijk zien in de grond. Als je die los graaft dan zie je een schuine rand in de grond zitten waar die dichter is geworden. En alles wat verdicht krijgt minder zuurstof, en daarmee minder bodemleven.
Landloper:	Betekent dat in feite ook dat die mest in die verdichte laag nauwelijks meer bereikt kan worden.
Arie:	Neen, die mest wordt slecht omgezet en gemineraliseerd en planten hebben daar dus veel minder aan dan aan mest in losse grond. Je ziet ook dat die klei vaak helemaal blauw is als gevolg van zuurstofgebrek. En dat is dus een rechtstreeks gevolg van het gebruik van zware machines op grond die dat eigenlijk gewoon niet toelaat.
Landloper:	Okay, dat is een duidelijk verhaal. Nou even terugkomend over waar je zelf net al even over begon: Peak-oil. Het gaat nu allemaal perfect met die tractoren, dus waarom zouden we overstappen? Maar jij zegt binnenkort gaat dat veranderen, want op deze manier kunnen we niet verder gaan.
Arie:	Ik hoop eigenlijk niet dat het zal gebeuren, want ik denk dat er behoorlijk wat chaos uitbreekt als er echt een zwaar oliegebrek komt. Maar als de wal het schip niet breekt het schip nog eens door de wal. Dus mischien is het toch slimmer om er langzaam eens anders mee om te gaan. Iederen heeft tegenwoordig de grootste mond over CO2-uitstoot en klimaatsverandering en dan discussieren we weer of de wetenschap wel gelijk heeft of niet. Maar het kan toch een hele simpele discussie wezen: Waarom maken wij er toch zo'n smeerboel van ? Waarom zeuren we zo over CO2, terwijl we niet zeuren over al die andere rotzooi die in die uitlaatgassen zitten ? En dan zou de temperatuur stijgen, so what ? Dat het water vervuild is, dat bijna elke vierkante meter grond vervuild is, als we ons daar nou eens druk over zouden maken. Dan pak je automatisch die klimaatverandering mee. Overigens hebben ze mij nog niet kunnen overtuigen of het nu kouder of warmer gaat worden
Landloper:	Mij ook niet en volgens mij steeds minder mensen met wat er de laatste tijd allemaal boven tafel is gekomen rond die IPCC-club.
Arie:	Bijvoorbeeld het feit dat ze steeds minder meetpunten zijn gaan gebruiken, alleen die warmer wilden worden. Daarmee maak je jezelf niet erg geloofwaardig.
Landloper:	Sowieso heb ik begrepen dat veel van die meetstations opnieuw zijn ingericht en praktischer gemaakt. En dat praktischer maken betekent in de praktijk vaak dat ze in de buurt van de bebouwing zijn geplaatst waarmee de temperaturen die gemeten worden automatisch stijgen. Wat ik zelf soms ook denk wat doen we allemaal wel niet in onze vrije tijd ? Als je alleen al kijkt naar hoeveel mensen met paardrijden bezig zijn. Als die mensen nou lekker door de week op het land zouden kunnen werken met die paarden ?
Arie:	Ja, dan maak je inderdaad al enorm veel winst. Maar het kan nog veel gekker. Ik ben in de zomer schaapsherder en ik reis me vijf slagen in de rondte met het meest groene beroep. De ene keer willen ze me in Friesland hebben en het volgende jaar zit ik op de Veluwe. Ik schaam me dood, maar ik rij bijna 70.000km per jaar. Het is te ridicuul voor woorden.
Landloper:	Hoe is het uiteindelijk afgelopen met je schapenbedrijf
Arie:	Dat bedrijf is beëindigd en daar woont nu een rijke zakenman uit het westen.
Landloper:	Betekent dat dan dat je toch met die paarden je bedrijfsvoering niet rond kon krijgen ?
Arie:	Neen, dat kwam vooral door de scheiding waarin ik in terecht kwam waardoor het bedrijf gesplitst moest worden. En daar bovenop kwam dat ik door fouten van ambtenaren de subsidie uit het project boeren voor de natuur misliep.
Landloper:	Maar als natuurboer wil je toch niet bezig zijn met die vervelende papierwinkel ?
Arie:	Nee, eigenlijk niet. Maar als je probeert de grondwaterstand te verhogen en de mestgift te verminderen dan krijg je in eerste instantie toch met verminderde opbrengsten te maken. Dat is in feite dezelfde reden waarom boeren hun koeien niet meer buiten hebben lopen, dat kunnen ze gewoon niet betalen. En als de consument niet bereid is meer te betalen voor een natuurlijk en kwalititatief beter product, heb je subsidies nodig om je kosten vergoed te krijgen. Hou er rekening mee dat heel veel zaken in de landbouw in feite puur uit armoede gebeuren. Er zijn zoveel boeren, die gewoon helemaal niks verdienen.
Landloper:	Terwijl ze tegelijkertijd voor miljoenen aan leningen uit hebben staan. Je zou toch denken als je zoveel geld moet investeren en je houdt uiteindelijk niks over en mischien verlies je er zelfs wel op. Uiteindelijk als je een heel klein bedrijfje hebt en je werkt alleen maar met paarden en met spullen die je ter plekke beschikbaar hebt, dan moet dan toch veel rendabeler kunnen zijn ?
Arie:	Dat is ook veel rendabeler. Maar niemand komt op het idee om het zo klein op te zetten. En diegenen die wel op het idee komen zijn al zo vaak op hun bek gegaan dat ze geen cent meer te makken hebben.
Landloper:	Maar jij bent wel op dat idee gekomen maar het is je uiteindelijk niet gelukt
Arie:	Maar ik ben begonnen met 250 melkschapen en een jaarproductie van 80000 liter en ik was toen een van de grootste melkschaapbedrijven.
Landloper:	Je was dus ook niet klein en ook een slachtoffer die fors heeft moeten investeren ?
Arie:	Ja, ik ben er op dezelfde manier ingestonken als alle andere boeren. Alleen het boeren voor de natuur project bood mij de mogelijkheid om het echt helemaal anders te doen. Dat project bood mij namelijk een fatsoenlijke hectarevergoeding.
Landloper:	Als je nou terugkijkt, wat zou jij dan een beginnende boer adviseren ?
Arie:	Mijn leerlingen adviseer ik begin met 5 hectare, zo klein dat iedereen denkt dat kan nooit. Met een kleine persoonlijke lening kom je namelijk de halve wereld rond. Ga groffe groenten telen, die je met paarden van het natte land kan halen als een ander dat niet kan en dan krijg je een flinke prijs. Ook met 20 melkschapen en 3-4 hectare grond moet het mogelijk zijn om de kost te verdienen. Het kan allemaal
Landloper:	Hoe reageren je leerlingen als je met dit soort adviezen komt ?
Arie:	Het klinkt ze heel ongeloofwaardig in de oren. Ook in de BD-landbouw kunnen mensen zich nauwelijks voorstellen dat het zo zou kunnen. Totdat je puur met cijfers komt, dan gaan ze opeens zelf rekenen en dan begint het ze langzaam te dagen.

Op zoek naar Arie, de werkpaardenman

rik@the-quickest.com (landloper) — Mon, 08 Feb 2010 22:55:00 +0000

Ik loop op het ogenblik in de buurt van het plaatsje Empe en ik maak dit weekend een wandeltocht rond de stedendriehoek Deventer, Zutphen en Voorst. Ik loop langs een aantal projecten van mensen die met alternatieve landbouw en zelfvoorziening bezig zijn. Het eerste project waar ik langs ga is pas gisteren opgekomen toen ik een berichtje van iemand kreeg die schreef als je daar toch in de buurt loopt dan moet je langs gaan bij Arie Huisman. Arie heeft een bedrijf met werkpaarden en die is weer op traditionele manier het land aan het bewerken. Dus onderweg naar Zutphen ben ik al op het stationnetje Empe uitgestapt en ben ik nu op weg naar Arie Huisman.Ik ben echter hopeloos verdwaald terwijl ik op een weg met de wel heel toepasselijke naam "de Blinde weg" loop. De weg loopt dood op het erf van een boer en ik ga hier maar eens iemand aanspreken om te vragen waar ik Arie Huisman kan vinden.
Landloper:	Mischien kunt u mij even helpen ? Ik ben een beetje de weg kwijt en ik ben op zoek naar Klein Amsterdam. Het staat op de kaart, maar ik weet niet waar ik ben. Heeft u daar wel eens van gehoord ?
Bewoonster:	Ja, daar heb ik wel van gehoord
Landloper:	Volgens mij kan dat niet ver hier vandaan zijn. Ik zoek een route om daar naartoe te lopen, maar volgens mij loopt het hier dood.
Bewoonster:	Zie je daar dat witte pand ? Dat is klein Amsterdam.
Landloper:	Okay, nou daar zit ik inderdaad dichtbij. Maar ik moet wel een eind omlopen. Of is er mischien een manier dat ik daar tussendoor kan komen.
Bewoonster:	Nou door de weilanden, maar dat schiet niet op.
Landloper:	Ik heb daar zelf geen moeite mee, als u daar geen moeite mee heeft. Er staat nu toch niks op het land dat ik beschadigen kan.
Bewoonster:	Nou, van mij mag je hoor.
Landloper:	Okay, nou dan ga ik daar even kijken.
Bewoonster:	Dus dan moet je hier rechtdoor steken.
Landloper:	Okay, heel vriendelijk bedankt en een prettige dag.
Ik loop vervolgens door de weilanden heen, klim over een paar hekjes en bij het volgende huis ontmoet ik iemand die me vanuit zijn tuin ziet aankomen.
Landloper:	De Diederikweg zegt dat je wat. Daar moet ene Arie Huisman zitten met een werkpaardenbedrijf.
Bewoner:	Ja dat klopt.
Landloper:	Zit ik een beetje warm of ben ik helemaal verkeerd gelopen ?
Bewoner:	Hangt ervan af van welke kant je bent aangelopen.
Landloper:	Ik kom van het plaatsje Empe, vanaf het station. Maar ik ben een beetje en leuk paadje aan het zoeken.
Bewoner:	Nou dan moet je die kant op gaan. Daar loopt de grote weg, die loopt die kant op en dan zie je daar een fabriek liggen. En Arie zit tegenover de fabriek aan de linkerkant. Dat is 10 minuten lopen. Als je hier oversteekt door de weilanden heen dan kun je langs de poldersloot lopen.
Landloper:	Oh dat vind ik wel leuk, dank je wel hoor.
Dat is toch wel heel erg vriendelijk. Al weet ik dat ze in deze omgeving niet zo moeilijk doen als je over iemands land loopt, is het toch wel bijzonder als iemand zelf de suggestie doet om maar gewoon door de weilanden te lopen. Nog 10 minuten dus, ik ben er bijna en dat is maar goed ook. Want ik moet om 1 uur vanmiddag, in Zutphen zijn. Daar zit Jan van Aragon op de markt en die wil ik ook even spreken over zijn bioakker-project. maar nu eerst even naar Arie Huisman. Het is een mooie dag, het is bewolkt, maar het heeft toch iets voorjaarsachtigs, de vogels zingen. Ik hoorde koolmeesjes, een vinkje en er trekken ook ganzen voorbij. Dat vind ik wel weer opvallend, want die trekken naar het zuiden., En volgens mij betekent dat dat er weer vorst op komst is. Maar zo voelt het helemaal niet. Even later vind ik het adres van Arie en komen zijn paarden enthousiast op me afgerend. Acher in de schuur hoor ik een hoop getimmer en ik vermoed dat Arie daar aan het werk is, maar ik besluit om eerst maar even netjes aan te bellen
Landloper:	Goedemorgen ik ben op zoek naar Arie Huisman
Bewoonster:	die woont hier op het moment niet
Landloper:	Oh ik dacht dat ie hier woonde, ik zag dit adres in ieder geval op zijn website staan.
Bewoonster:	Oh dan heeft ie dat er nog op staan, maar hij woont nu op Teuge. Kent u hem of zo ?
Landloper:	ik ken hem via via en probeerde hem te bereiken. Maar omdat ik geen bericht van hem kreeg en hier toevallig in de buurt een wandeling aan het maken was, dacht ik ik wip even langs.
Bewoonster:	Het is een zoon van ons en hij heeft hier weer een tijdje gewoond maar nu woont ie op Teuge
Landloper:	Dat komt goed uit. Mijn wandeling voert zaterdag over Teuge en dan kan ik alsnog even bij hem langs gaan.
Bewoonster:	Hij zit niet aan de grote weg, maar aan de Lochemse weg, op de weg naar Beemte. Hij zit daar bij een boerderij waar hij een stuk grond heeft gehuurd. Bent u daar bekend ?
Landloper:	Nee, dat niet. Maar ik heb een kaart bij me en anders vraag ik het wel aan iemand.
Bewoonster:	Hij zal nu wel werken, maar zaterdag zal hij er vast wel zijn, want dan heeft hij zijn kinderen.
Landloper:	Maar verderop staan zeker wel zijn paarden ?
Bewoonster:	ja dat zijn zijn paarden
Landloper:	Dan zeg ik in elk geval zijn paarden even gedag. Prettige dag.
Bewoonster:	Dankuwel, u ook. Lekker weer vandaag he ?
Landloper:	Ja inderdaad, hopen dat we het zo houden.
Nou dat is nou jammer, Arie is er niet. Maar ik heb wel nieuwe informatie waar hij wel woont en daar kom ik zaterdag in de buurt. Paardjes hoe gaat het met jullie ? Zal ik jullie even aaien ? Arie, is er helemaal niet, komt ie jullie wel verzorgen, of doen zijn ouders dat ? Lekker vers hooi zitten jullie te smikkelen. Dat ruikt lekker zeg, volgens mij komt dat van een natuurlijk beheerd landje. Dat ruikt veel te lekker. Nou, tot kijk he ! Op de weg naar Zutphen volg ik een mooi onverhard paadje door een houtwal met een bordje Epense en Tongerse Heide. Er is alleen nergens heide te bekennen, maar er liggen wel overal mooie hagen met paadjes er doorheen. Als ik uiteindelijk toch op de heide terecht komt, blijken de paden daar helemaal onder water te zijn gelopen en nog half bevroren. Ik probeer er op verschillende manieren doorheen te komen, maar er is geen doorkomen aan. Uiteindelijk loop ik met een wijde boog om de heide heen terwijl ik me een weg baan tussen de takken en de braamstruiken. Ik begin langzaam te twijfelen of ik Jan van Aragon in Zutphen nog wel op tijd zal bereiken. Ondertussen word ik gebeld door Arie Huisman die kennelijk eindelijk mijn mail heeft gelezen en daar heel enthousiast op reageert. Hij wil nu meteen naar me toe komen, maar ik moest hem teleurstellen dat ik klein Amsterdam inmiddels verlaten heb. Ik heb nu met hem afgesproken dat ik hem op de markt in Zutphen tref. Dus ook als ik mijn afspraak met Jan misloop, dan kan ik in ieder geval nog een interview met Arie hebben vanmiddag. Uiteindelijk kom ik om 2 uur aan in Zutphen waar druk gewerkt wordt om de markt weer af te breken. Jan van Aragon is helaas nergens meer te bekennen. Ik vind een bankje bij het centrum van de markt waar ik mijn rugzak uitpak en een warm maaltje voor mezelf begin voor te bereiden. Terwijl ik de maaltijd nog maar half klaar heb, komt Arie al met zijn vriendin aanlopen. Midden op de markt hebben we meteen een heel geanimeerd gesprek wat wild heen en weer schiet tussen Arie's passie voor werkpaarden, peakoil, de climate change hoax, transition towns en kleinschalige landbouw. Ik pak mijn rugzak weer in en Arie neemt me mee op een wandeling langs de IJssel en door en rond Zutphen.

Transition rond Deventer

rik@the-quickest.com (landloper) — Sun, 31 Jan 2010 22:57:00 +0000

Als geboren en getogen Amsterdammer vind ik dat er tegenwoordig in Amsterdam weinig valt te beleven. Ik weet dat dat bij mijn arogante stadgenoten vloeken in de kerk is. Maar voor mij zijn er hele andere plekken waar Het Gebeurt ! Neem nou een stad(je) als Deventer: hier gebeurt ècht iets. In en rond Deventer zijn namelijk heel veel projecten waar mensen weer opnieuw contact met de natuur maken en proberen een zelfvoorzienend leven te leiden. Niks meer je voedsel bij Mc Donalds en Appie Happie halen. Voedsel verbouw je zelf, of haal je op zijn minst zelf bij de boer die je samen met je buren in dienst hebt genomen. En als je denkt, ja maar dat geldt alleen als je een leuk huisje buiten hebt, dan moet ik je teleurstellen. Ook in plaatsen als Zutphen en in Deventer zelf hebben mensen de koppen bij elkaar gestoken in zogenaamde Transition Towns en ontplooien allerlei activiteiten om weer puur, eerlijk, lekker en voedzaam eten op je bord te krijgen.

Ik volg al een tijdje allerlei activiteiten van deze ecorakkers op het internet. maar nu heb ik er genoeg van, ik wil deze mensen in levende lijve ontmoeten en zien en ruiken wat er gaande is in Deventer en omgeving. En er is maar één vervoermiddel traag genoeg om slow food projecten te bezoeken en dat is de benenwagen. Komende woensdagavond vertrek ik met mijn huisje op mijn rug. Ik start in Holten en loop in vier dagen met een hele rare slinger via Vorden,Zutphen,Schalkhaar,Deventer en Teuge naar Apeldoorn.

In Holten ontmoet ik Ko Kabboord die websites maakt voor ecodorpen en een initiatief als het overvloed principe. Ik hoop dat ik van Ko kan leren hoe je de juiste balans kan vinden tussen je digitale bestaan en je aardse werkzaamheden. In Zutphen ga ik op bezoek bij Jan van Aragon die als biologische tuinder de tussenhandel buiten spel heeft gezet door zelf zijn klanten te zoeken en te bedienen. Ik ga hem uithoren hoe het hem gelukt is om zijn klanten niet alleen te laten betalen voor zijn producten, maar ze ook nog zelf de oogst te laten binnen halen. Daarna ga ik zelfgebrouwen zutphens bier drinken in het Transition Café en ga ik mij verdiepen in de wondere wereld van de Transition Towns. In Deventer ontmoet ik Bob Radstake die bezig is met een plan om levende huizen te gaan bouwen, hoezo onderhoud ? Ik overnacht langs de IJssel in een kraakproject genaamd Q8 waar mensen in Mongoolse Yurts wonen en hun eigen groenten verbouwen. Op Hof van Twello ga ik horen hoe men daar bezig is particulier landbouwgronden langzaam samen te voegen en weer als oudsher als gemeenschappelijke meentes te gaan gebruiken. In Teuge is een groep bevlogen krakers al vele jaren een zelfvoorzienend leven aan het leiden. Ik ben heel benieuwd naar hun zogenaamde living machine en ga daar mischien zelfs een indiaanse ayahuasca ceremonie meemaken.

Ik heb er zin an ! Nou maar hopen dat die benenwagen voldoende kilometers maakt.

[Feb/March] Winterhike in La Creuse

rik@the-quickest.com (landloper) — Fri, 22 Jan 2010 02:06:00 +0000

Okay, I finally planned myself a new fortnights hike next month to a very beautiful area in France, called la Creuse. The last few weeks I have done a lot of work in gathering interesting people who started small sustainable projects in the countryside. I would like myself very much to buy a piece of land, build myself a small house and slowly start growing my own food and live a self sustainable life. Today I matched my list of interesting projects against nice hikingtrails I gathered and posibilities to reach and leave the area in easy way by train. So it turned out that la Creuse fits my terms in a very nice way. I can make a nice 8 day walk here and visit 7 interesting projects. One small problem: they don't know yet, but let me start introducing them

The overal plan is to do the major walking in the afternoon and early evening. I like hiking when it is dark but it will need some roadwalking. But this is okay as I don't have enough knowledge about hikingtrails and I expect that roadwalking could be quite nice in this deserted area. In the evening I will arrive at my hosts house, have a chat at the fire and after a good nap in my tent I will help my hosts with anything they like me to do.

Project 1: La Terranche

From this project I also hardly know anything. I know people are reconstructing an abandoned piece of land here and they welcome and like to know travelers from over the world. I don't even have an email, but I expect those people like it very much when a selfsustainable hiker will suddenly show up to help them a bit.

Project 2: Permaculture Eden

Steve and Fiona Hanson started this project only in 2004. They are practising simple living and are developing a self-sustainable system through the use of permaculture. Next to their garden they also have lifestock and they rent rooms and campingplaces. So I expect them to have some place left on their campsite and probably they will like me to pay a nice eveningmeal and some food for my next hiking days. I am afraid I won't be able to help a lot on this project because both today's and to morrow's hike are long and asking quite some time. But if I and my hosts are in the mood I probably take an extra day around here. Check their website

Project 3: Le Blé en Herbe

Le Blé en Herbe is a philosophy in action ! Since 1990 Maria Sperring is running her permaculture garden on 8 acres of land with fruits, vegetables and medicinal plants. She offers working knowledge and practical application of permaculture and the associated energetic and economic management of being self-employed in a rural project. Together with other people she is regularly organizing workshops (massage, herbalism, dance, living structures). You can rent a self-catering cottage from her or pinch your own tent in her garden. Check Maria's website

I think le Blé en Herbe is a gourgeous place and I will probably stay a bit longer to experience rural life.

Project 4: Jardin de Sauveterre

Quite near to Le Blé en Herbe is Le Jardin de Sauveterre. Their website is only in french and I am not quite sure what to expect here. It looks like this is a nursery for wild plants and flowers. They only receive visitors on wednesday and sunday from june till august. Well I will just show up around lunchtime and will see if somebody is around to show me the project. You will find their website here

Project 5: Murat.

Murat is a hamlet of ruins owned by a dutch couple, Sander and Marie-José. They own the land since 2004 and took a lot of effort to grow a garden on the old ruins. They build themselves a very primitive wooden house and are fully selfstainable, growing their own food, drinking from their own source and selling vegetables on the market. If you understand dutch you can read more about them or watch their youtube film. In this film they are asking people to join them for a short while and help them with their building projects.I hope Sander and Marie-José like to receive me for a few more (3-4) days. I think I will like their place and it would be nice to help them with whatever building project they are busy on at this moment.

Project 6: Peyreladas

Peyreladas is only a few kilometers from Mulat. I couldn't find a lot of information about this farm. But I red somewhere that they have an organic garden and have planting projects on roofs and walls. This sounds very interesting, especially because I myselfs am also experimenting growing plants on walls. I will just drop by during or after my stay on La Forge, but it is to close to Murat to stop here again for the night. But one never can tell how things go !

Project 7: La Forge

I hardly don't anything about la Forge. I know it's owned by a (english ?) couple Shirley and Michael and they are seeking help in their gardens and restoration project. I hope they like me to drop by for the night. These days I am walking on a regular long distance path (GR4) and their home is right along the path. I probably won't have time to spend time there, because I have another day of hiking ahead before catching the train home.

rik@the-quickest.com (landloper) — Fri, 04 Dec 2009 02:43:00 +0000

Daniel Suelo lives nearly ten years without using money. He lives in a cave in Utah and lives from what nature and carbage bins in a nearby village is offering him. Daniel has been working with homeless people for several years and he became very troubled with the picture of this big industry herding people in and out. Homelessness was terrifiying him and he was wondering why. It was not the fysical aspects, Daniel likes to be outdoor and experiencing hardships. The problem is what people think of it, and the stigma put onto you. But all these doubts don't exist for Daniel when he is in his cave in the canyon. Nature provides everything we need, even hardship death and pain. We have to learn to accept that nature takes care of the balance, and cleans up by natural selection. How did money enter into this control of this whole scene of nature, this eden ? Money is not bad by itself, but it is taken control of trade between humans. This brought us in the mess we are in now. We have to return to uncontrolled trade between people. Daniel takes his interaction with nature as an example. He is picking plants for his dinner and he is leaving his pee and poo in return. It is all about giving and taking.

His challenge is how to keep faith on his returns to civilization. That's why he is going back and forth from his cave to the village while training himself to keep faith and show himself to the people like he is. Faith is living in the moment without worrying about the future, not worrying about credit and debt. When he is working on his blog in the public library he is more and more shocked by the system his readers are living in. People often ask him about his sufferings and he has a hard time to show them a mirror and ask who of us is really suffering. We are trapped in the machinery of civilization, trapped by wealth we think we can't miss.

If you want to know more about Daniels life visit his website and blog. Daniels friend Gordon made a beautiful film and Christopher Ketcham made a long and interesting interview with Daniel.

Chinese biker protest against pollution

rik@the-quickest.com (landloper) — Fri, 13 Nov 2009 11:24:00 +0000

I am hardly watching main-stream TV nowadays. It is too much of a hazzle to find anything valuable between all te rubish. When I ocasionnaly miss something interesting, it will sooner or later pop up in the internet. Only today I discovered Metropolis TV, a new international news program of the Dutch public broadcaster VPRO. The reports are about daily life all around the world. I was stroken by the video of chinese young man Jiang, who bikes from factory to factory in a globe-shaped bicyle, to make people aware of environmental pollution. Unfortunately MetropolisTV doesn't offer an embedded format, but I found the report back on youtube.

OSM wandeling, 25 Oktober

rik@the-quickest.com (landloper) — Tue, 20 Oct 2009 21:26:00 +0000

Komende zondag gaan we met Hein, Bas, Joost en Rik een wandeling over de Veluwe onder Amersfoort maken. Het routeplan staat hieronder. Ik stel voor dat we om 8.15 verzamelen op verzamelpunt 1, nabij de kruizing van de Barchman Wuytierslaan met de spoorbaan. Rond de middag verzamelen en pauzeren we op het zuidelijkste punt in Cafe-restaurant de Piramide van Austerlitz, Zeisterweg 98. Ik zorg dat ik papieren uitdraaien van het routeplan bij me heb.

Ik heb een gpx-bestand gemaakt met zo'n 50 waypoints, waarvan 8 verzamelpunten. Op de verzamelpunten wachten we op elkaar en spreken we af wie welke waypoints gaat aflopen. Het is dus erg handig als je dit gpx-bestand van te voren in je gps hebt geladen. Voor Hein en Joost is het handig als ze thuis even oefenen met de gps en in ieder geval proberen te ontdekken
1. hoe je een gpx-bestand upload
2. hoe je onderweg waypoints kunt aanbrengen
3. hoe je zorgt dat je tracklog aanstaat zodat de route die je loopt wordt geregistreerd.

Ik denk dat Hein en Joost Behalve hun gps (met volle batterijen) het beste papier en pen mee kunnen nemen. Een voicerecorder en camera is handiger, maar vereist experimenteerwerk. Ik denk dat jullie al voldoende tijd kwijt zijn aan het leren werken met de gps.

Tot zondag, ik heb er zin in.

Groet, Rik

Hoe tag ik een doorwaardbare plaats ?

rik@the-quickest.com (landloper) — Sat, 03 Oct 2009 11:11:00 +0000

Op Terschelling kwam ik een aantal taggingsproblemen tegen. Ik heb die problemen zoveel mogelijk volgens mijn eigen voorstel voor het taggen van recreatieve wegen en paden proberen op te lossen. Maar er kunnen waarschijnlijk wel kanttekeningen bij geplaatst worden. Ik sta open voor discussie.

Highway=tertiary veranderd in highway=cycleway. Omdat verboden voor gemotoriseerd verkeer en toegewezen aan fietsers.	http://www.openstreetmap.org/?lat=53.39943&lon=5.344409&zoom=18&layers=B000FTF
Ik tag een path op de kruin van de waddijk. Tegen is dat er afgesloten hekken op de dijk staan die wijzen op niet-toegankelijkheid. Voor is echter dat er op regelmatige afstanden stenen trappen de dijk op gaan, die juist wel op toegankelijkheid wijzen. Ook wordt er in de praktijk veel gelopen over de dijk.	http://www.openstreetmap.org/?lat=53.40218&lon=5.38874&zoom=17&layers=B000FTF
Hoe tag ik een doorwaardbare plaats door een kreek ?	http://www.openstreetmap.org/?lat=53.404449&lon=5.420264&zoom=18&layers=B000FTF
highway=tertiary omgezet in highway=track. Reden:geen doorgaande weg en zandweg waardoor niet (normaal) te berijden	http://www.openstreetmap.org/?lat=53.401283&lon=5.367081&zoom=18&layers=B000FTF
Idem, maar gravel	http://www.openstreetmap.org/?lat=53.395618&lon=5.349099&zoom=18&layers=B000FTF
Idem, tweesporig met schelpen in de sporen	http://www.openstreetmap.org/?lat=53.38945&lon=5.35611&zoom=17&layers=B000FTF
Een regulier wandelpad is afgesloten met een (tijdelijk ?) geitenhek. Ik heb het duidelijk zichtbare pad erachter gewoon doorgetrokken. Ik denk dat het hek tijdelijk is en niet bedoeld om wandelaars tegen te houden, maar alleen geiten binnen. Het nieuwe omleidingspaadje heb ik ook getagd.	http://www.openstreetmap.org/?lat=53.398704&lon=5.335119&zoom=18&layers=B000FTF
Alle natuurgebieden hebben bordjes met 'vrij wandelen' aan de randen. Dit betekent dat je overal, ook buiten de paden mag wandelen. Gezien de inhoud van het bord zijn fietsers ook op alle paden toegestaan en paarden alleen op de ruiterpaden. Ruiterpaden,herkenbaar aan de wittepalen, tag ik dus toegankelijk voor ruiters/wandelen/fietsen en alle overige paden toegestaan voor wandelen/fietsen. Ik heb de ruiterpaden als highway=bridleway getagd.

[23-27 Sept] Terschelling

rik@the-quickest.com (landloper) — Fri, 02 Oct 2009 20:03:00 +0000

Mijn geplande wandeling in Drenthe is uiteindelijk niet doorgegaan. Ik zat in de trein en kreeg opeens zin om door te reizen naar Harlingen en de boot naar Terschelling te nemen. Ik heb 5 dagen op het eiland doorgebracht, deels met mijn vrienden van de Rugzaklopers. De paden op onderstaande OSM-kaart zijn grotendeels door mij opgenomen en ingetekend.
View Larger Map

Bij de rugzaklopers heb ik de naam om altijd ver voor de troepen uit te lopen om uiteindelijk de groep ergens kwijt te raken. Dit keer had ik mijn gadgets voor openstreetmap (mobieltje met voicerecorder en camera, garmin gps, asus eee pc) bij me en liep ik tot grote verwondering van de groep ver achter ze aan te sukkelen. Als ik de groep al eens wist in te halen dan werd dit snel ongedaan gemaakt, omdat ik bij elke kruizing zonodig alle paden en wegen in moest lopen om ze op mijn tracklog te krijgen. Tijdens de pauzes en 's Avonds op de camping werd ik als zeer ongezellig ervaren, omdat ik permanent op mijn asus eee schermpje zat te turen om de gelopen tracks met JOSM in te voeren. Toch heb ik in ieder geval een paar mensen van het bestaan van openstreetmap op de hoogte weten te brengen.